Tagba taji e ɖò radiation-oscillateurs de cristal durés mɛ lɛ é: Ðò-Nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é bǐ gbéjé kpɔ́n gɔngɔn mɛ kpodo nǔ e jɛ lɛ é ɖokpo kpo -
Nǔ e è ɖɔ é: Nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ oscillateurs de cristal é ɖò ayikungban e jí è nɔ mɔ weziza ɖè lɛ é mɛ é
Ðó é nyí "ayixa" e ɖò tuto élɛktrɔniki tɔn lɛ mɛ é wutu ɔ, oscillateur kristalu tɔn lɛ nɔ mɔ tagba bunɔ ɖé lɛ ɖò fí e è nɔ mɔ wěziza ɖaxó ɖè lɛ é. Nǔ e ɖò taji yetɔn lɛ é wɛ nyí kristalu piezoélectrique lɛ kpo circuits oscillation précisions kpo, bɔ ye nɔ yí gbè nú weziza gbɔn wlɛnwín vovo lɛ gblamɛ, amɔ̌, xósin wè lɛ bǐ nɔ wá tɔ́n ɖò 1990 mɛ.hwɛhwɛ sín syɛnsyɛn, nǔ taji e nɔ xlɛ́ azɔ̌wiwa é ɖé wɛ. È má nǔ e weziza nɔ wà lɛ é ɖó wè:dose ionisante bĭ (TID) sín hlɔnhlɔne nɔ zɔ́n bɔ nǔ lɛ nɔ gblé kpɛɖé kpɛɖé é, bo nɔ lɛ́ .nuɖe jɛ ɖokpo - (SEE)enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ gɔn nǔ wà ajijimɛ.
Akpáxwé 1gɔ́ ɔ: Nǔ e è nɔ wà ɖò dose ionisante tɔn mɛ é bǐ – "Kpikpo ɖaxó" e ɖò kristalu oscillateur lɛ mɛ é
1.1 Nǔ e è hɛn gblé dó kristalu ɔ ɖesu wu é
É ɖò mɔ̌ có, è ɖó na hɛn nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ ionizing dose é bǐ ɖó te, bo na dó hɛn nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ ionizing radiation é ɖó te nú táan gegě, bo na dó hɛn nǔ gblé dó kristalu quartz tɔn lɛ wu:
Nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é sín ɖiɖó kpɛɖé kpɛɖé
Weziza nɔ zɔ́n bɔ è nɔ hɛn nǔ gblé dó kristalu ɔ wu, bo nɔ ɖè atomu lɛ sín tɛn e mɛ ye ɖè é .
Nǔ e ma sɔgbe ǎ lɛ é ɖi tɛnmɛ e ɖò vɔ̌ lɛ é kpo atomu e ɖò tɛntin lɛ é kpo nɔ kplé ɖò hwenu e ɖò yiyi wɛ é .
Nǔ enɛ lɛ nɔ ɖyɔ nǔ e ɖò kristalu ɔ mɛ lɛ é kpo nǔ e é nɔ hɛn agban kpinkpɛn lɛ é kpo .
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:ɖyɔɖyɔ hwɛhwɛ tɔnkpoɖiɖe hwɛhwɛ - zohùnhùn sín wuntun ɖiɖe
Charge kplékplé ɖò jǐ lɛ kpo nǔ e ɖò tɛntin yetɔn lɛ é kpo jí
Weziza ionisant nɔ na hlɔnhlɔn syɛnsyɛn lɛ ɖò kristalu lɛ jí kpodo élɛktrɔdu lɛ sín tɛntin lɛ kpo jí .
Hlɔnhlɔn kplékplé nɔ ɖyɔ dogbó e ɖò kristalu ɔ jí lɛ é
É nɔ bló bɔ jɔhɔn e nɔ sè é nɔ gbakpé bo nɔ lɛ́ gbakpé
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:ɖiɖekpo ɖò nǔ e nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖó jijɔ ɖagbe é mɛ (Q value)kpozìngídi fazɛ tɔn sín gblègblé
1.2 Nǔ e é nɔ wà dó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é wu é
Nǔ e ɖò azɔ̌ wà wɛ lɛ é kpo ee ma ɖò azɔ̌ wà wɛ ǎ lɛ é kpo ɖò oscillation circuits mɛ lɛ é nɔ gblé hwenu e dose lɛ ɖò kplékplé wɛ é:
Paramètre Drift des appareils actifs
MOSFET sín hlɔnhlɔn sín ɖiɖe ɖyɔɖyɔ ɖò tuto jí, bo nɔ ɖyɔ fí e è nɔ xò nǔ kpɔ́n ɖè é
É ɖekpo ɖò transistor sín hlɔnhlɔn mɛ, bo zɔ́n bɔ è ɖè hlɔnhlɔn e è nɔ mɔ ɖò loop mɛ é kpò
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:vɛ wu ɖo bibɛ mɛ, ɖiɖekpo hlɔnhlɔn e nɔ tɔ́n sín mɛ é tɔn, kpooscillation nɔ ɖó te ɖò ninɔmɛ syɛnsyɛn lɛ mɛ
É ɖò mɔ̌ có, è ɖó na bló huzuhuzu ɖé lɛ ɖò courant e nɔ sà é mɛ
Oxide-e è wlí é nɔ zɔ́n bɔ courant e nɔ sà gbɔn PN sín kplékplé lɛ kpo hɔn lɛ kpo mɛ é nɔ sukpɔ́
Nukúnnúmɔjɛnǔmɛ ɖaxó ɖé ɖò hlɔnhlɔn e è nɔ zán ɖò lɛdo ɔ mɛ é mɛ
Zìngídi zozo tɔn sukpɔ kpodo zìngídi fazɛ tɔn sín azɔ̌wiwa ɖiɖekpo kpo
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:hlɔnhlɔn zinzan hú nǔ e è ɖɔ lɛ ékpozǐngídi kɔ́mɛ sín jǐ yiyi
Huzuhuzu paramɛtɛrɛ lɛ tɔn ɖò xóɖɔɖókpɔ́ sín tɛn ɛntɛnɛti tɔn lɛ mɛ
Radiation-paramɛtɛrɛ e nɔ hɛn agbanhɛnkpo lɛ kpodo agbanhɛnkpo lɛ kpo nɔ ɖyɔ
É ɖyɔ ninɔmɛ oscillateur ɔ tɔn lɛ
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:hwɛhwɛ e ɖò tɛntin é sín ɖiɖekpoɖiɖekpo ɖò fí e è nɔ bló tuning ɖè é
Akpáxwé 2gɔ́ ɔ: Nǔ e jɛ é ɖokpo géé – "Ayixazɔn ajijimɛ tɔn" e ɖò Crystal Oscillators mɛ é
2.1 Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ dó kristalu sín akpáxwé lɛ jí é
Nǔ e è hɛn gblé ɖò fí e è nɔ sɛ̀ tɛn ɖè é nú táan klewun ɖé é
Hlɔnhlɔn ɖaxó-ɖokponɔ (ion kpinkpɛn alǒ proton hlɔnhlɔn-ɖaxó) nɔ byɔ kristalu ɔ mɛ .
É nɔ hɛn nǔ gblé dó hǔn ɔ wu ɖò ali e jí nǔ kpɛví kpɛví ɔ gbɔn é jí
É nɔ zɔ́n bɔ adohu adohu nɔ ɖyɔ nú táan klewun ɖé
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:j'ayǐ hwɛhwɛ tlolo, ee sixu gbɔ azɔn kpɛɖé ɖò enɛ gudo é .
Nǔ e Charge nɔ wà é
Nǔ kpɛví kpɛví lɛ nɔ bɛ́ hlɔnhlɔn dó kristalu ɔ mɛ, bo nɔ bló hlɔnhlɔn lɛ̌ɛnkanvɔ tɔn e nɔ nɔ ayǐ nú táan klewun ɖé é ɖé .
È huzu dó hlɔnhlɔn macinu tɔn e nɔ nɔ ayǐ nú táan klewun ɖé é jí gbɔn nǔ e nɔ nyí piezoélectrique é gblamɛ
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:j'ayǐ ɖò akpáxwékpoɖiɖekpo ɖaxó ɖé ɖò hwenu klewun - sín hlɔnhlɔn ɖiɖó mɛ
2.2 Nǔ e nɔ wà nǔ dó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é wu tlolo é
Nu ɖokpo -Nuɖe jɛ hwenu kpɛɖe (SET) ɖo Circuits Analogiques mɛ
Nǔ kpɛví kpɛví e ɖó hlɔnhlɔn ɖaxó lɛ é nɔ xò nǔ e nɔ hɛn nǔ lidǒ é alǒ nǔ e nɔ hɛn nǔ lidǒ é sín hlɔnhlɔn ɖò oscillateur ɔ sín tɛntin
Mi nɔ na courant pulses transitoire lɛ ɖo hlɔnhlɔn kan lɛ ji alo kan wuntun tɔn lɛ ji
Gbɔn hǔn ɔ sín gblǒ nɔ bɛ́sín picoseconde wǒ jí kaka jɛ microseconde gègě jí .
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:
Glitches tlolo tɔn e è sɔ́ ɖó kpɔ́ ɖò waveform e nɔ tɔ́n é jí é
Nǔ e ɖò jijɛ wɛ ɖò akpáxwé lɛ mɛ é sín ɖiɖekpo ajijimɛ
Akpáxwé-súsú (PLL) sín hsúsú abǐ ganxixo sín nǔjlɛ́dónùwú sín gǔfínfɔ́n
Nǔ e jɛ é ɖokpó géé-Nǔ e jɛ é sín xomɛsin (SEU) ɖò linlin e è nɔ hɛn ɖ’ayǐ é mɛ
Bit flipping nɔ jɛ ɖò akpáxwé nǔjlajla tɔn lɛ mɛ (kpɔ́ndéwú ɔ, wěma jlaɖó hwɛhwɛ tɔn lɛ, xógbe nǔjlajla alɔkpa lɛ tɔn)
È ɖyɔ nǔ e ɖò tuto ɔ mɛ lɛ é ajijimɛ
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:
Hwɛhwɛ e nɔ tɔ́n é nɔ lɔn yì jlɛjininɔ e ma sɔgbe ǎ é jí
Nǔwiwa sín alɔkpa lɛ ɖyɔɖyɔ e ma sɔgbe ǎ é
É sixu byɔ ɖɔ è ni vɔ́ nǔ lɛ blóɖó bo na dó sixu vɔ́ azɔ̌ lɛ blóɖó .
Nǔ e jɛ ɖò nǔwiwa ɖokpo - Latchup (SEL) mɛ é sín nǔ baɖabaɖa
È nɔ bló bɔ PNPN sín tuto parasite lɛ nɔ w’azɔ̌, bo nɔ bló ali ɖaxó ɖé bɔ è nɔ gbɔn dìn .
Courant nɔ sukpɔ tawun (é sixú hu 100 azɔn jlɛjininɔ tɔn)
Nǔ e é nɔ wà tlɔlɔ lɛ é:
Circuit ɔ sín azɔ̌wiwa sín gǔfínfɔ́n bǐ mlɛ́mlɛ́
Zozo e nɔ hɔn é sixu hɛn nǔ gblé kaka sɔyi .
É ɖò dandan ɖɔ è ni dó hlɔnhlɔn bo na dó gbɔ azɔn .
Akpáxwé 3gɔ́ ɔ: Wlɛnwín Alɔcyɔnmɛji Tɔn Bunɔ lɛ nú Oscillateurs de Crystal
3.1 Afɔ titewungbe e è na dó ɖí xwi xá nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ dose ionisante é bǐ mlɛ́mlɛ́ é
Nǔ e è nɔ zán dó bló kristalu na lɛ é sín ɖiɖe ɖagbe hugǎn
Mi ze weziza -krystal syɛnsyɛn: ɖi, SC-quartz ɖiɖe nɔ ɖe xlɛ ɖɔ weziza nɔ ɖí xwi xá weziza ɖagbe hu AT{4}}quartz ɖiɖe
Wlɛnwín nǔwiwa tɔn bunɔ ɖé lɛ: hydrogène annealing kpo wlɛnwín ɖevo lɛ kpo bo na dó ɖè nǔ e ɖò kristalu mɛ lɛ é kpò ɖò bǐbɛ̌mɛ .
Nǔ yɔyɔ̌ lɛ biba: nǔ ɖevo lɛ ɖi lithium niobate phosphate (LNB) nɔ xlɛ́ ɖɔ emi nɔ w’azɔ̌ ganji ɖò hlɔnhlɔn ɖé lɛ mɛ .
Nǔ e è bló nú circuit syɛnsyɛn é
Mi zan nu e nɔ hɛn nu kpɛɖe bɔ e blo kpodo weziza - sin azɔwanu syɛnsyɛn lɛ kpo
Mi bló cícá bias redondant tɔn lɛ bo na dó sú hlɔnhlɔn e ɖò dogbó ɔ jí é sín axɔ́ éɖesunɔ
Mi ze tito sukpɔ tɔn ɖo te bo na do mɔ ɖɔ azɔwiwa ɔ ɖo ganji ɖo paramɛtlu ɔ sin ɖiɖe mɛ
Mi zé nǔ e nɔ kpɔ́n courant e ɖò sisa wɛ é kpo nǔ e nɔ sú axɔ́ lɛ é kpo dó mɛ
Nǔ e è bló ɖó ganji é
Mi bló bɔ nǔ e è nɔ sɔ́ dó bló kristalu na lɛ é na nyɔ́ hugǎn bo na dó ɖè nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é zinzan kpò
Mi bló bɔ è na bló bɔ élɛktrɔdu lɛ na nyɔ́ hugǎn bo na dó ɖè hlɔnhlɔn e nɔ kplé ɖò nukúnmɛ é kpò
Sɔ́ nǔ bunɔ ɖé lɛ dó jǐ tɔn bo na dó ɖè nǔ e é nɔ wà dó jǐ tɔn lɛ é kpò .
3.2 Xósin titewungbe nú nǔ e jɛ é ɖokpo -
Xɔgbigbá-Acɛkpikpa Circuit Tɔn
Mi ze filtrage kpodo hystérésis kpo ɖo ali analogique taji lɛ ji
Mi ze nuɖevo atɔn (TMR) bo nɔ jla nu lɛ ɖo hweɖelɛnu nu akpáxwé nujlɛdonuwu numɛtiki tɔn lɛ
Ðɔ nǔ e nɔ yawu mɔ nǔ jɛ nǔ mɛ lɛ é kpo nǔ e nɔ vɔ́ nǔ lɛ jlaɖó lɛ é kpo
Zǎn nǔwanyido lɛ ɖiɖe ɖ’ayǐ kpo nǔjlajla kpo (EDAC) sín kodɛ dó cyɔn alɔ nǔ e ɖò tuto ɔ mɛ lɛ é jí .
Nǔ e è bló é sín ɖiɖe ɖagbe hugǎn
Gɔ́ alɔkɛ́ cɔ́cɔ́ lɛlɛ̌ dó nǔ e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu lɛ é
Mi ze titomɛ -centroïde tɔn e gbakpé é dó ɖe nǔ e nɔ jɛ ɖò ɖiɖe ɔ mɛ lɛ é kpò
Mi bló bɔ hlɔnhlɔn mimá sín hlɔnhlɔn lɛ na nyɔ́ hugǎn bo na dó ɖè latchup sín hlɔnhlɔn kpò
Zǎn nǔ ɖaxó ɖaxó lɛ nú transistor taji lɛ bo na dó bló bɔ hlɔnhlɔn taji ɔ na jɛji
Système-Nǔ e è nɔ zán dó ɖè nǔ lɛ kpò lɛ é
Mi bló oscillateur multi-redondance ɖé bo na nɔ gudo nú ɖyɔɖyɔ zozo
Mi ze nukpɔn hwɛhwɛ - hwenu ɖebu tɔn kpodo nuɖe ma sɔgbe ǎ lɛ kpo ɖo te
Mi bló tuto ɖé lɛ bo na dó tuùn nǔ e nɔ jɛ ɖò hwenu klewun ɖé mɛ lɛ é lobo na sú axɔ́ ye
Mi bló tuto nú -orbit sín nukúnkpédómɛwu sín tuto lɛ‚ ɖi paramɛtɛrɛ lɛ jijlaɖó kpodo nuwanyido lɛ jijlaɖó kpo
3.3 Nǔ e è byɔ ɖò mɛ sí nú tɛnkpɔn kpo nǔjlɛdonǔwu kpo é .
Wlɛnwín tɛnkpɔn weziza tɔn lɛ nú oscillateur kristalu tɔn lɛ
Nukúnnúmɔjɛnǔmɛ nú táan gěgě nú hlɔnhlɔn hwɛhwɛ tɔn: gbéjé lee nǔ lɛ nɔ gblé gbɔn é kpɔ́n ɖò nǔ e nɔ zɔ́n bɔ è nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é glɔ́
Hwenu jlɛjlɛ zìngídin tɔn: mɔ nǔ jɛ nǔ e nɔ jɛ ɖò hwenu klewun ɖé mɛ lɛ é sín wuntun lɛ wu
Ðò-tɛnkpɔn weziza tɔn mɛ ɔ: jlɛ́ nǔ e nǔ ɖokpo - nɔ wà lɛ é dó
Gbɛ tɛnkpɔn tlolo: ɖɔ jiɖeɖiɖó hwenu gaga-
Nǔ taji e jí è sɔ́ ayi ɖó ɖò tɛnkpɔn mɛ lɛ é
Kancica e ɖò hwɛhwɛ ɖiɖe kpodo dose ionizant bi kpo tɛntin é
Nǔ e nɔ ɖyɔ ɖò zǐngídi sín ɖiɖe mɛ é
Hwenu e è nɔ bɛ́ azɔ̌ é kpo hwenu e è nɔ ɖó te é kpo sín ɖiɖekpo
Nǔwukpikpé bo na hɛn nǔ e è nɔ tɔ́n sín mɛ é sín gbejininɔ
Nukúnnúmɔjɛnǔmɛ: Nǔnywɛ xwitixwiti sín tutoblonunu ɖé dó jlɛ̌ jí bo lɛ́ bló bɔ nǔ lɛ nyɔ́ hugǎn
Radiation hardening oscillateurs kristal tɔn lɛ ɔ, tutomɛ ɖé wɛ bo nɔ byɔ ɖɔ è ni ɖyɔ nǔ ɖò tɛnmɛ tɛnmɛ:
Nǔ e è nɔ zán lɛ é kpo lee è nɔ wà nǔ gbɔn é kpo tɛntin
Ajɔ-ɖò nǔ e nɔ ɖí xwi xá weziza lɛ é kpo hlɔnhlɔn e nɔ nɔ te hwɛhwɛ é kpo tɛntin
É ɖò jlɛ̌ jí ɖò hlɔnhlɔn e è nɔ zán ɖò nǔ e nɔ hɛn nǔ cí mɔ̌ é mɛ é kpo hlɔnhlɔn e è nɔ zán é kpo kpodo wezun e é nɔ kán é kpo tɛntin
Ajɔ̌-ɖò Circuit sín ɖiɖe mɛ
Jlɛjininɔ ɖò jiɖeɖiɖó ɖiɖó kpɔ́n te sín alɔcyɔnmɛji nǔ e ma ɖò dandan ǎ lɛ é tɔn kpo nǔ e vɛwǔ lɛ é kpo kpodo hlɔnhlɔn zinzan kpo tɛntin
Nǔjlajla-ɖò hlɔnhlɔn e è nɔ zán dó cyɔn alɔ mɛ jí é kpodó akwɛ́ kpódó ɖaxó e è nɔ ɖó é kpó tɛntín
Xɔgbigbá tutoblonunu ɔ tɔn ɖagbe hugǎn
Alɔcyɔnmɛji tɛnmɛ tɛnmɛ - tɔn e è bló ɖó kpɔ́ é
Hardware-logiciel e è bló ɖó kpɔ́ é sín hwɛhuhu-azɔwanú e nɔ yí gbè nú nǔ lɛ é
Nukúnnúmɔjɛnǔmɛ ɖò ɛntɛnɛti jí kpo huzuhuzu e nɔ sɔgbe xá ninɔmɛ lɛ é kpo sín bǔninɔ
É ɖò mɔ̌ có, è ɖó na hɛn nǔ e è nɔ ylɔ ɖɔ radiation-hardened crystal oscillator é ɖó te, bo na lɛ́ ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ e sɔgbe é dó ninɔmɛ e mɛ è na zán nǔ ɔ ɖè é wu, bo na lɛ́ lin tamɛ dó azɔ̌wiwa, jiɖeɖiɖó, kpo akwɛ e è na sú é kpo jí ganji. É ɖò mɔ̌ có, è na bló bɔ nǔ yɔyɔ̌ lɛ, tuto nukúnɖeji lɛ, kpodo nǔnywɛ xwitixwiti sín nǔ lɛ kpo na kpɔ́n te d’eji, bɔ azɔ̌ e è nɔ wà ɖò fí e è nɔ mɔ weziza syɛnsyɛn ɖè lɛ é na lɛ́ kpɔ́n te d’eji, bo na lɛ́ na dodónu hwenu tɔn syɛnsyɛn ɖé nú fí e è sixu ɖeji dó wutu tɔn ɖè lɛ é ɖi nǔ ba kpɔ́n ɖò wɛkɛ ɔ mɛ gɔngɔn mɛ kpodo hlɔnhlɔn nucleaire zinzan kpo.
É ɖò mɔ̌ có, è ɖó na hɛn nǔ e è gbéjé kpɔ́n lɛ é kpo wlɛnwín alɔcyɔnmɛji tɔn lɛ kpo dó ayi mɛ, bo na dó sixu bló bɔ "ayixa" tutoblonunu ɔ tɔn na nɔ syɛnsyɛn bo na lɛ́ ɖeji dó wǔ tɔn ɖò fí e è nɔ mɔ weziza syɛnsyɛn ɖè lɛ é.
